Convoi Exceptionnel: De Oneindige Voorstelling
27 05 07 - 00:00Interview met theatermaker Anke Boerstra
'Nieuwsgieriger, pretentielozer, maar toch kritisch'
Convoi Exceptionnel wil theater maken dat de toeschouwer ondanks een bedrieglijk lichte toon toch raakt. En daarin slaagde het gezelschap uitstekend met ‘De Oneindige Voorstelling’. In 2006 en begin 2007 was dit stuk een groot succes. Reden voor een reprise.
“We gebruiken het idee van ‘Het Oneindige Verhaal’. Het verhaal over een jongetje dat een boek vindt en over zichzelf leest. Ik vond dit altijd al een fascinerend gegeven en heb geprobeerd het te vertalen naar een theatrale setting. Ik wilde geen bewerking van het boek maken en heb er ook verhalen als ‘Alice in Wonderland’, ‘De Kleine Prins’ en ‘Peter Pan’ in betrokken.
Het gaat eigenlijk over fantaseren, jeugdboeken en ook het vluchten in boeken.” Maar het gaat ook over volwassen worden. “Als kinderen zo’n negen jaar oud zijn, beginnen ze zich los te maken van hun kindertijd. Ze zijn dan heel streng. Zo van: dit is wel echt en dat niet. Die kinderen denken dat er met het volwassen worden geen plek meer is voor fantasie.”
Ruim baan
In de voorstelling krijgt de verbeelding echter ruim baan. Beeld en ‘special effects’ zijn prominent, zoals gewoonlijk bij Convoi Exceptionnel . Ook muziek is een grote inspiratiebron voor Anke. “Muziek, van pop tot klassiek maar ook filmmuziek, brengt me vaak op ideeën. Het maakt emoties los en roept beelden op.” Samen met Hetty van Bommel gaat ze daar vlot mee aan de slag.
Hetty studeerde aan de Design Academy in Eindhoven en startte na haar afstuderen een ontwerpbureau. “Als ik een idee heb voor een voorstelling, ligt die vrij snel op tafel. Ik brainstorm met Hetty en dan gaan we eerst heel veel materiaal verzamelen rondom het thema. Vervolgens wordt het beeld ontwikkeld en komt de tekst tot stand.”
Verder speelt direct contact met het publiek een belangrijke rol. “Ik vind het leuk om met theater als medium te spelen”, zegt Anke. “Het is live. Bij ‘De Oneindige Voorstelling’ bijvoorbeeld, zit je helemaal in de fantasie van dat meisje. Ze zit op zolder met die boeken en dan zegt een van de personages ineens ‘er zitten mensen naar jou te kijken’. Het meisje kijkt de zaal in en ziet niemand zitten. In het verhaal komt ze allerlei personages tegen, maar is er zelf ook één, omdat wij weer naar hen kijken. Dat spelen met publiek en toneelstuk komt in al onze voorstellingen terug.”
Nieuwsgierig
Convoi Exceptionnel maakt zowel locatietheater als ‘vlakke vloervoorstellingen’, producties voor de kleine zaal. ‘De Oneindige Voorstelling’ is een voorbeeld van het laatste soort en is te zien op Over het IJ. “Festivals vind ik hartstikke leuk, vooral omdat er vaak veel publiek is. Vraag en aanbod zijn mooi in verhouding, want er staan meer voorstellingen naast elkaar. Dat is leuk voor het publiek en geeft een laagdrempeligheid die ik heel aangenaam vind. Het zaalcircuit is wat meer elitair.
Het festivalpubliek is anders, wat rommeliger, meer zoals bij een popconcert. Pretentielozer, maar toch kritisch. Ze zijn nieuwsgieriger en gaan eerder naar vreemde stukken waar ze normaal misschien voor passen. En als de mensen dan bij een voorstelling zitten die ze wat minder vinden, dan zeggen ze ‘soit’. Ja, leuk publiek!”
Inmiddels zijn er al verschillende locatievoorstellingen ‘op de planken’ geweest. Na ‘Sil’ volgden ‘Western’, ‘Wundertoll’ en ‘Wilde Vaart’, op een binnenvaartschip. Oerol springt eruit. “Oerol is m’n favoriete festival maar Over het IJ ken ik nog niet als maker. Oerol is fantastisch, alleen al omdat het werken daar zo ontzettend leuk is. Locatietheater maak je puur op de omgeving, op de plek.” Dat dit veel vergt van de crew, blijkt uit de locatieperikelen rond ‘Sil’.
Sil
“De première van ‘Sil’ op Oerol was bijzonder spannend. De hoofdrolspeler (Reinout Bussemaker, JB) kwam niet opdagen, althans, niet tot vijf minuten voor aanvang. Het laatste wat we van hem gezien hadden, was hoe hij woedend op een fiets wegreed van de avondmaaltijd. Boos op ons, de makers, over iets productioneels. Maar ik denk dat die boosheid ook voortkwam uit de heftigheid van het maken van ‘Sil’.
Wanneer je een voorstelling op locatie maakt, vraag je veel van je acteurs. Zeker als die locatie een strand is. Ploegen door het zand in weer en wind: het gaat je niet in de koude kleren zitten. Maar het mooie was dat hij die avond een prachtige voorstelling speelde en we een mooie première hadden. We waren allemaal op de juiste manier emotioneel geladen.
Achteraf was ik Reinout dankbaar dat hij zelf voor de juiste emotionele input had gezorgd. Hij moest Sil spelen, een koppige, woedende en gepassioneerde man. En dat lukte op deze manier natuurlijk prima.”.
Na ‘Sil’ in 2001 was Convoi Exceptionnel in 2005 weer terug op Oerol met ‘Western’. “Het is een hartstikke mooi eiland. En je zit er een paar weken met elkaar afgesloten van de wereld, ook heel prettig. Je moet het echt daar maken. Superleuk.”
Niet op de Parade
Niet alle locaties zijn geschikt voor hun voorstellingen. “Waar ik nooit zou willen staan — hoewel, zeg nooit ‘nooit’ — is De Parade. De voorstellingen die je daar neerzet, moeten goed tegen drukte en lawaai kunnen. Het is er een ontzettende herrie. Voor onze stukken is dat een slecht plan. Maar daarmee wil ik niets ten nadele van De Parade zeggen. Zo’n gebeuren vraagt om een specifiek soort kermisachtige voorstellingen. Voorstellingen die geluidsoverlast verdragen. De Parade brengt dit soort wetten met zich mee. Het kan heel leuk zijn, maar onze stukken zijn er niet bij gebaat.”
Vanaf 9 jaar
‘De Oneindige Voorstelling’ is een co-productie met Stella Den Haag voor iedereen vanaf negen jaar. “Dus ook voor volwassenen,” zegt Anke. “Je kunt er op meer niveaus naar kijken. Bijvoorbeeld als kind en dan vallen voor de magie.
Maar het stuk heeft ook een complexe, filosofische laag die het betekenisvol maakt. En volwassen grapjes. Mensen die zonder kinderen komen, vinden het ook een mooie, fantasievolle voorstelling. Het gaat over het verliezen van je kindertijd.”
In het najaar maakt Convoi Exceptionnel opnieuw een jeugdvoorstelling met Stella. Dit keer voor vierplussers.
'De Oneindige Voorstelling' is te zien op festival Over het IJ van 5 - 15 juli 2007. Voor meer informatie en speellijst:
Over het IJ
Foto: Michel Wielick. Gepubliceerd op TheaterCentraal.nl
Trackback link:Zet Javascript aan om een Trackback URL te genereren