‘Ga vooral af en toe naar Ikea’
15 02 10 - 12:06De eerste baan maakt vaak diepe indruk en legt de basis voor later. Youp van ‘t Hek (55) werd van vijf scholen gestuurd en mocht vervolgens zijn creativiteit botvieren op teksten over Franse wijn.

“De vader van mijn jeugdvriend Stephan kreeg in de jaren zestig heel Bussum aan de Franse wijn en kaas. Hij had een delicatessen- en wijnhandel. En hij vroeg mij of ik de reclameteksten wilde schrijven. Ik was zeventien en ging na school naar het kantoor van meneer Ben Hosman om te horen hoe het zat met die wijn en schreef de tekstjes. Zo van: fruitige afdronk, goede nasmaak en tikkeltje vanille. Uit mijn grote duim met wat oude folders als voorbeeld.
In een restaurant begon laatst een ober met een fles wijn aan mijn tafel over houttonen en kastanje. Terwijl we gewoon een wijntje zouden nemen. Ik realiseerde me dat ik dit gelul ooit zelf in elkaar flanste. Iedere wijnproever weet toch dat het onzin is?
Zeikerige Nederlanders
Toen ik van mijn vijfde middelbare school gestuurd werd, ging ik fulltime voor meneer Hosman schrijven. Hij was een bijzondere man. Begon met niets, bouwde een succesvolle handel op en werd later een bekend beeldhouwer en schilder. Ik had een cabaretje en omdat hij het leuk vond dat ik iets creatiefs deed, kon ik altijd eerder weg voor mijn optredens. Hij was de eerste die in me geloofde. Belangrijk, als je jong bent tussen al die zeikerige Nederlanders van wie je eerst maar eens je school moet afmaken of een vak moet leren.
Als copywriter leerde ik variëren, dat ik niet bij drie wijnen hetzelfde woord moest gebruiken. Dat is nu handig wanneer ik liedjes schrijf of mijn column voor NRC. Die column lees ik na 25 jaar nog altijd eerst voor aan twee vrienden. Dan hoor ik of het ritmisch klopt en of dezelfde woorden niet te dicht op elkaar staan.
Ontbijtkelner
Na twee jaar copywriting trok ik naar Amsterdam. In de zomer had ik geen inkomsten uit mijn cabaret en werkte ik als ontbijtkelner en op kantoor. Dat laatste raad ik alle mensen aan die een carrière in de kunst ambiëren. Een reden om heel hard aan die carrière te gaan werken. U loopt toch ook regelmatig de redactie op met de gedachte: ja, daar zitten ze weer en morgen weer een krant?
Ongelooflijk chagrijnig
Probeer alles uit om erachter te komen wat je niét wilt. Maar ook als je een succesvol cabaretier bent, moet je vooral alles blijven doen. Doe boodschappen, ga af en toe naar Ikea en kijk hoe ongelooflijk chagrijnig mensen uit hun ogen kijken. Schrijf, maak, doe, ga niet de gevierde jongen uithangen, werk, maak uren. Ik heb mijn nieuwe theaterprogramma gisteravond voor het eerst helemaal gespeeld. Ik werk alleen, met een flinke technische ploeg en muzikanten. Dat is makkelijk, ik bepaal zelf waar iets komt te staan. Voor mij geen idioten die zeggen hoe het moet. Daar heb ik zelf genoeg ervaring voor.
Ik ben altijd bezig. Met een nieuw programma flikker ik er liedjes uit, haal ze terug, herschrijf ze. En als ik dan ga spelen is het geen kwestie van volhouden tot de laatste voorstelling in Carré. Je moet de voorstelling levend houden. Vorige week werd ik niet lekker in een restaurant en dit haalde de krant. Daarmee moet ik openen als ik de volgende avond het toneel op stap. Ik kan niet doen alsof er niets gebeurd is.
Mijn eerste baan, ik denk er met grote vertedering aan terug. Toen meneer Hosman op zijn 85e naar me kwam kijken in Carré, legde ik het applaus stil aan het eind van de voorstelling. Ik zei: de man die zorgde dat ik echt van schrijven ging houden, vond dat ik het kon en aan de wieg van mijn carrière stond, zit vanavond in de zaal. Voor hem wil ik graag een denderende ovatie!”
Gepubliceerd op 16 januari in Trouw en op Trouw Ideale Banen
Trackback link:Zet Javascript aan om een Trackback URL te genereren